Jeśli macie ochotę na dobry włoski dramat, warto się wybrać do kina na Wszystko zostaje w rodzinie w reżyserii Daniele Luchettiego, film otwierajacy Międzynarodowy Festiwal Filmowy w Wenecji w 2020 roku. To adaptacja słynnej książki Sznurówki (Lacci), której autor, Domenico Starnone, miał też swój udział w powstawaniu scenariusza (obok Daniele Luchettiego i Franceska Piccola).
Wypaczony obraz rodziny
Produkcja bywa określana jako włoska wersja Historii małżeńskiej (Marriage Story, reż. Noah Baumbach, 2019), choć w moim odczuciu jest o wiele bardziej tragiczna. Być może dzięki temu lepiej oddaje klimat włoskiej rodziny drobnomieszczańskiej w długotrwałym kryzysie, stale pogłębiającym się wskutek źle podejmowanych decyzji.
Wszystko zostaje w rodzinie przedstawia burzliwe losy Alda i Violi oraz ich dwójki dzieci – Anny i Sandra. Spokój rodziny przerywa niespodziewane wyznanie męża, że w jego życiu pojawiła się inna kobieta. Film stara się uchwycić ewolucję uczuć towarzyszących bohaterom w rodzinnych zmaganiach, przedstawić jej dysfunkcyjność w pełnym świetle. Nikt nie jest tu w pełni dobry ani zły, każdym jednak kieruje egoizm. Ważnym tematem wydaje się także krzywda, którą wyrządza i której doznaje każdy z prezentowanych bohaterów na różnych etapach życia, oraz to, jaki jej poczucie ma wpływ na ich dalsze losy.
Gwiazdorska obsada
Do obejrzeniaekranizacji Sznurówek zachęca także obsada aktorska, składająca się z samych wielkich nazwisk włoskiej kinematografii. W rolach głównych możemy zobaczyć Albę Rohrwacher, znaną nam z Dobrze się kłamie w miłym towarzystwie (Pertetti sconosiuti, reż. Paolo Genovese, 2016), Szczęśliwego Lazzara (Lazzaro felice, reż. Alice Rohrwacher, 2018) czy Nadmiaru łaski (Troppa grazia, reż. Gianni Zanasi, 2018, zobacz nasz wywiad z Albą), a która w filmie wciela się w postać młodej Vandy. W dojrzałą Vandę wciela się zaś Laura Morante (jej ciotką była Elsa Morante!), znana choćby z Pokoju syna (La stanza del figlio, reż. Nanni Moretti, 2001).
Alda odgrywają zaś dwaj aktorzy najwyższej klasy – Luigi Lo Cascio (ostatnio widzieliśmy go w roli Tottuccia Contorna w Zdrajcy, Il traditore, reż. Marco Bellocchio, 2019) oraz Silvio Orlando, znany z roli kardynała Angelo Voiello w serialu Młody papież (The Young Pope, reż. Paolo Sorrentino, 2016).
Zaskakują także dalszoplanowe postaci: dzieci Violi i Alda w dorosłej wersji obsadzeni przez Giovannę Mezzogiorno (mogliśmy ja oglądać w m.in. Neapolu spowitym tajemnicą, Napoli velata, reż. Ferzan Özpetek, 2016) w roli Anny oraz Adriana Gianniniego (grał np. w Baciami ancora, reż. Gabriele Muccino, 2010) jako Sandro.
Kadry z filmu Wszystko zostaje w rodzinie, autor: Aurora
Neapol i Rzym lat 80. i 90.
Poza obsadą zachwycają także ujęcia Ivana Castalgrandiego, scenografia Andrei Castoriny oraz kostiumy Massima Cantiniego Parriniego. Dzięki nim możemy poczuć nastrój włoskich realiów ostatniego dwudziestolecia XX wieku, przenieść się do Neapolu i Rzymu tamtych czasów.
***
Wszystko zostaje w rodzinie to wartościowa produkcja zmuszająca do refleksji. Z jednej strony zaskakuje widza, a z drugiej pozostawia go z mnóstwem pytań, na które nie daje odpowiedzi. Zarówno książka (do której lektury bardzo zachęcamy – polski przekład Stanisława Kasprzysiaka wydało wydawnictwo W.A.B. w 2017 roku, odsyłamy Was do recenzji Julii Wollner z Lente), jak i film wciągają i trzymają w napięciu, mimo niewielu zwrotów akcji.